(TAP) - Nghị viện châu Âu vừa phê chuẩn đạo luật cắt giảm thuế nhập khẩu áp lên hàng hoá Hoa Kỳ, nhằm hiện thực hóa các cam kết trong Thỏa thuận Turnberry. Bước đi này được kỳ vọng giúp Liên minh châu Âu (EU) né đòn trả đũa thuế quan mà Washington ấn định hạn chót vào ngày 4/7.
Theo thông cáo ngày 16/6 từ Nghị viện châu Âu (European Parliament - EP), với kết quả 440 phiếu thuận và 151 phiếu chống, phía EU đã chính thức thông qua Thỏa thuận Thương mại Turnberry, sau gần 1 năm bị trì hoãn do một số rào cản pháp lý. Đây là khung thỏa thuận hai bên được Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump cùng Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen nhất trí tại cuộc gặp gỡ ở sân golf Turnberry (Scotland) hồi tháng 7 năm ngoái; nhằm giải quyết những căng thẳng thuế quan cũng như bình ổn quan hệ kinh tế xuyên Đại Tây Dương.
Nghị viện châu Âu đã chính thức thông qua Thỏa thuận Thương mại Turnberry với Hoa Kỳ sau gần 1 năm trì hoãn. Nguồn: Facebook (European Parliament)
Các điều khoản trong thỏa thuận quy định, EU bãi bỏ hầu hết thuế nhập khẩu đối với hàng hóa công nghiệp cùng một số mặt hàng nông sản từ Hoa Kỳ. Đổi lại, Hoa Kỳ áp dụng mức trần thuế quan là 15% cho hàng hóa nhập khẩu châu Âu. Ngoài ra, tại cuộc bỏ phiếu ngày 16/6, EP còn phê chuẩn đạo luật gia hạn chính sách miễn thuế tôm hùm và sản phẩm tôm hùm Hoa Kỳ.
Dù nhượng bộ, nhưng EU vẫn thể hiện sự thận trọng khi thiết lập một số cơ chế cứng rắn. Cụ thể, sau ngày 31/12/2026, nếu Washington tiếp tục duy trì mức thuế cao hơn 15% áp lên sản phẩm thép, nhôm phái sinh của EU, Uỷ ban châu Âu (EC) có quyền đình chỉ ngay lập tức tất cả ưu đãi thuế quan vừa cấp cho Hoa Kỳ. Bên cạnh đó, trường hợp lượng hàng hoá Hoa Kỳ tràn vào quá nhiều, gây tổn hại ngành sản xuất, nông nghiệp nội địa, EC được phép kích hoạt cuộc điều tra khẩn cấp để tái thiết lập hàng rào thuế quan bảo hộ.
Phát biểu sau phiên bỏ phiếu, ông Bernd Lange - Chủ tịch Uỷ ban Thương mại Quốc tế thuộc Nghị viện châu Âu khẳng định, EU giữ vững lập trường và không hề nhân nhượng vô điều kiện. Theo ông Lange, Brussels luôn thiện chí xây dựng mối quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương ổn định, bền vững. Tuy nhiên, nếu Hoa Kỳ có bất kỳ hành vi nào đi ngược lại tinh thần thỏa thuận song phương, EU sẽ dùng “vũ khí thuế quan” để bảo vệ lợi ích khối.
Thông cáo về việc thông qua Thỏa thuận Thương mại Turnberry từ Nghị viện châu Âu. Nguồn: europarl.europa.eu
Trước đó, Thỏa thuận Thương mại Turnberry từng vấp phải làn sóng chỉ trích gay gắt từ các nghị sĩ và giới chuyên gia châu Âu vì những điều khoản được đánh giá là thiếu công bằng, đặt EU vào thế bất lợi. Do vậy, thỏa thuận dù ký kết từ lâu, nhưng tiến trình thực thi bị đình trệ gần 1 năm. Mâu thuẫn về vấn đề Greenland cũng như phán quyết của Tòa án Tối cao Hoa Kỳ về chính sách thuế quan mà ông Trump áp dụng dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) buộc EP phải tạm dừng tiến trình phê chuẩn.
Tổng thống Trump từng ra tối hậu thư yêu cầu EU phải thực thi các điều khoản trong thỏa thuận trước ngày “Ngày Quốc khánh Hoa Kỳ”. Nguồn: Truth Social (@realDonaldTrump)
Sự chậm trễ này khiến Tổng thống Donald Trump thấy bất mãn và ra tối hậu thư yêu cầu EU phải lập tức tuân thủ điều khoản thuộc thỏa thuận, nếu không ô tô cùng xe tải sản xuất tại EU phải chịu mức thuế 25%. Đồng thời, ông ấn định thời hạn đến “Ngày Quốc khánh Hoa Kỳ” (4/7) để phía Brussels hành động. Ở một diễn biến liên quan, vào ngày 15/6, nhà lãnh đạo Hoa Kỳ còn cảnh báo áp đặt mức thuế 100% đối với rượu vang, rượu champagne Pháp nhằm gây sức ép buộc Paris bãi bỏ thuế dịch vụ kỹ thuật số.
Mie Duong