(TAP) - Theo lệnh từ Tổng thống Donald Trump, quân đội Hoa Kỳ thông báo sẽ phong tỏa toàn diện hệ thống cảng biển của Iran tại khu vực Vùng Vịnh lúc 10 giờ ngày 13/4. Động thái này diễn ra ngay sau khi cuộc đàm phán ở Islamabad (Pakistan) đổ vỡ, đẩy căng thẳng giữa Washington - Tehran lên nấc thang mới.
Quân đội Hoa Kỳ sẽ phong tỏa toàn diện hệ thống cảng biển Iran tại Vùng Vịnh. Nguồn: X (@U.S. Navy)
Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (U.S. Central Command - CENTCOM) - cơ quan đặc trách hoạt động quân đội Hoa Kỳ tại Trung Đông ngày 12/4 thông báo trên trang X (@CENTCOM) sẽ bắt đầu thực hiện phong tỏa toàn bộ hoạt động hàng hải ra vào các cảng Iran lúc 10 giờ ngày 13/4 (giờ miền Đông Hoa Kỳ, tức 21 giờ cùng ngày theo giờ Việt Nam). CENTCOM nêu rõ: “Việc phong tỏa được thực thi một cách công bằng đối với tàu thuyền mọi quốc gia ra vào cảng và khu vực bờ biển Iran, bao gồm mọi cảng Iran ở Vịnh Ba Tư, Vịnh Oman”. Phía Hoa Kỳ khẳng định “không cản trở việc tự do hàng hải” của phương tiện quá cảnh qua eo biển Hormuz, miễn là không có lộ trình đi đến hoặc rời khỏi cảng biển thuộc chủ quyền Iran.
Tuyên bố của Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ. Nguồn: X (@CENTCOM)
Tuyên bố trên được đưa ra nhằm cụ thể hoá phát ngôn trước đó từ Tổng thống Donald Trump. Cụ thể, ở thông điệp đăng tải ở nền tảng Truth Social (@realDonaldTrump), Tổng thống Trump chỉ đạo Hải quân Hoa Kỳ “phong tỏa tất cả tàu thuyền tìm cách đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz”, đồng thời yêu cầu tìm kiếm, chặn bắt mọi tàu thuyền đã nộp phí cho Iran. Ông Trump nhấn mạnh: “Không ai phải trả mức phí bất hợp pháp để lưu thông an toàn trên biển”. Ngoài ra, lãnh đạo Hoa Kỳ cáo buộc, Iran ngăn chặn tự do hàng hải khi mập mờ việc “có thể có một quả thuỷ lôi đâu đó ngoài kia”. Ông xem đây như “hành vi tống tiền quốc tế” và Hoa Kỳ sẽ bắt đầu rà phá những bãi thuỷ lôi mà Iran rải xuống eo biển Hormuz.
Thông báo của Tổng thống Trump về cuộc đàm phán ở Islamabad và vấn đề eo biển Hormuz. Nguồn: Truth Social (@realDonaldTrump)
Đáp lại, trên trang X (@niroo_daryayi), lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố vẫn kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz; cảnh báo “đối phương sẽ mắc kẹt trong vòng xoáy chết chóc nếu tính toán sai lầm”. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cũng lên tiếng chế giễu tuyên bố của Tổng thống Trump. Ông Ghalibaf đăng tải một hình ảnh biểu đồ giá xăng ở các trạm xăng gần Nhà Trắng lên mạng xã hội X (@mb_ghalibaf) kèm dòng chú thích: “Hãy tận hưởng giá xăng hiện tại. Với cái gọi là “lệnh phong tỏa”, chẳng mấy chốc bạn sẽ nhớ về thời giá xăng 4 - 5 USD/gallon”.
Lực lượng Hải quân thuộc IRGC phản hồi lại tuyên bố của Tổng thống Trump. Nguồn: X (@niroo_daryayi)
Eo biển Hormuz - huyết mạch vận chuyển 20% lượng dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu đã trở thành điểm nóng chính trị kể từ thời điểm Hoa Kỳ - Israel phát động cuộc tấn công Iran hồi cuối tháng 2. Iran sử dụng quyền kiểm soát eo biển Hormuz, tạo sức ép đối với cộng đồng quốc tế buộc Hoa Kỳ phải chấm dứt cuộc chiến. Việc khu vực này bị tê liệt suốt hơn 1 tháng qua, gây ra thiệt hại kinh tế nghiêm trọng cho các quốc gia phụ thuộc dầu thô Trung Đông, đẩy giá năng lượng trên thế giới tăng vọt. Ngoài ra, vấn đề eo biển Hormuz còn khiến cuộc đàm phán hòa bình kéo dài 21 giờ ở Islamabad giữa Hoa Kỳ - Iran rơi vào bế tắc.
Mie Duong