(TAP) - Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ (DHS) đang đề xuất tăng mạnh mức phí áp dụng đối với người nhập cư chịu lệnh trục xuất vắng mặt nhưng không rời khỏi Hoa Kỳ, từ 5.130 USD hiện nay lên 18.000 USD.
Hoa Kỳ đề xuất thu 18.000 USD với người nhập cư bị trục xuất vắng mặt. Nguồn: www.federalregister.gov
Theo đề xuất do Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ (U.S. Department of Homeland Security - DHS) công bố ở Công báo Liên bang Hoa Kỳ (Federal Register) ngày 20/5, mức phí 18.000 USD áp dụng đối với những người không phải công dân Hoa Kỳ; không tham dự phiên điều trần di trú theo lịch của tòa án; nhận lệnh trục xuất vắng mặt nhưng vẫn tiếp tục lưu trú tại Hoa Kỳ và sau đó bị Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (U.S. Immigration and Customs Enforcement - ICE) tạm giữ. Khoản phí được bổ sung vào điều khoản 8 CFR 103.7(d) và tự động điều chỉnh hằng năm dựa trên chỉ số giá tiêu dùng CPI-U. 50% nguồn thu sẽ chuyển về ICE phục vụ giam giữ, trục xuất, phần còn lại nộp ngân sách chung. Ngoài khoản phí tài chính, người vi phạm còn có thể đối mặt với lệnh cấm nhập cảnh trở lại Hoa Kỳ và bị hạn chế một số quyền lợi di trú theo quy định hiện hành.
Lý giải về mục đích đưa ra đề xuất, DHS cho rằng, mức phí hiện tại không còn phản ánh đúng chi phí thực tế mà chính phủ phải chi trả trong quá trình xử lý các trường hợp vi phạm. Theo mô hình “Vòng đời thực thi luật nhập cư” (Immigration Enforcement Lifecycle - IEL) của ICE, tổng chi phí trung bình cho một hồ sơ - bao gồm xác minh danh tính, truy tìm, bắt giữ, giam giữ, xử lý hồ sơ và trục xuất, hiện vào khoảng 18.042 USD theo mức giá điều chỉnh năm 2026. Ở các vụ việc phức tạp, chi phí thực tế còn cao hơn.
Ngoài ra, DHS dẫn Số liệu Văn phòng Điều hành về Xem xét Di trú (Executive Office for Immigration Review - EOIR) minh chứng, lệnh trục xuất vắng mặt tăng mạnh từ 34.480 (2016) lên 62.510 (2022), 222.920 (2024) và khoảng 309.700 (2025). Riêng năm tài khóa 2025, ICE đã bắt giữ 23.670 trường hợp liên quan. DHS dự báo xu hướng này có thể tiếp tục tăng khi ICE đang tăng cường thêm nhân lực nhờ Đạo luật Vì Nhân dân (HR-1).
Cơ quan này lập luận, chuyển một phần chi phí sang người vi phạm là cần thiết, thay vì để người nộp thuế gánh toàn bộ. DHS cũng nhấn mạnh việc không tham dự phiên điều trần và không chấp hành lệnh trục xuất đang làm suy giảm hiệu quả của hệ thống pháp lý di trú; đồng thời khiến các đối tượng trở thành nhóm ưu tiên truy bắt của lực lượng thực thi pháp luật.
Các chuyến bay trục xuất những người nhập cư bất hợp pháp. Nguồn: www.dhs.gov
Tuy nhiên, DHS cho biết khoản phí sẽ không áp dụng nếu tòa hủy lệnh trục xuất vắng mặt thông qua thủ tục mở lại hồ sơ. Người nhập cư vẫn có quyền yêu cầu xem xét lại vụ việc trong vòng 180 ngày nếu có lý do đặc biệt như bệnh nặng, bạo hành hoặc tang sự; hoặc vào bất kỳ thời điểm nào nếu chứng minh được họ chưa từng nhận thông báo hợp lệ hoặc bị giam giữ ngoài ý muốn. Những người thuộc diện áp dụng mức phí 18.000 USD sẽ có 30 ngày để khiếu nại. Nếu chậm thanh toán, họ có thể phải chịu thêm lãi suất và các khoản phạt theo luật liên bang.
Hiện đề xuất vẫn đang ở giai đoạn lấy ý kiến công khai thông qua cổng Regulations.gov với mã hồ sơ ICEB-2026-0034 và chưa có hiệu lực pháp lý. Thời hạn tiếp nhận ý kiến kéo dài đến ngày 22/6/2026.
Minh Tri