(TAP) - Một bồi thẩm đoàn tại Hoa Kỳ đã kết luận, Meta và YouTube phải chịu trách nhiệm trong việc tạo ra các sản phẩm gây hành vi nghiện, ảnh hưởng tiêu cực đến người dùng trẻ tuổi. Đây được xem như phán quyết mang tính bước ngoặt, có thể tạo tiền lệ pháp lý cho nhiều vụ kiện tương tự trong tương lai.
Vụ kiện kéo dài nhiều tuần ở Los Angeles (California) có sự tham gia điều trần của CEO Meta - ông Mark Zuckerberg cùng người đứng đầu Instagram - ông Adam Mosseri. Nguyên đơn vụ kiện, một cô gái tên “Kaley G.M.” (20 tuổi) nộp đơn kiện lên Tòa Thượng thẩm Los Angeles (Superior Court of California, County of Los Angeles) hồi năm 2023, khi cô 17 tuổi.
Qua hồ sơ đệ trình, Kaley bắt đầu sử dụng các nền tảng này từ năm 12 tuổi (2014). Nguyên đơn lập luận, thuật toán trên các nền tảng liên tục đẩy (đề xuất) nội dung tiêu cực về hình thể, chế độ ăn uống khắc nghiệt vào dòng thời gian trên bảng tin (Newsfeed), khiến cô mắc chứng rối loạn ăn uống, trầm cảm, tự ngược đãi bản thân. Ban đầu, Kaley liệt kê cả TikTok và Snap (Snapchat) vào danh sách bị đơn vì tin rằng, các nền tảng này sử dụng cơ chế tương tự để “giữ chân” người dùng trẻ tuổi.
Văn phòng luật sư đại diện pháp lý phía nguyên đơn cho biết, tòa án yêu cầu Meta và YouTube phải bồi thường tổng cộng 6 triệu USD. Nguồn: The Lanier Law Firm
Tuy nhiên, như TAP News thông tin, hồi cuối năm 2025, trước lúc phiên tòa chính thức bước vào giai đoạn tranh tụng cao điểm, TikTok lẫn Snap đã chủ động đạt một thỏa thuận hòa giải riêng cùng phía Kaley. Mặc dù không tiết lộ khoản bồi thường, nhưng nước đi này tạm thời giúp hai công ty tránh phải điều trần công khai trước bồi thẩm đoàn.
Về diễn biến vụ kiện nhằm vào Meta và YouTube, ghi nhận bồi thẩm phải thảo luận hơn 40 giờ để đưa ra quyết định cuối cùng. Trang Văn phòng luật sư Mark Lanier - đại diện pháp lý phía nguyên đơn (The Lanier Law Firm) ngày 25/3 cho biết, tòa án yêu cầu hai công ty trên phải bồi thường tổng cộng 6 triệu USD. Bao gồm: 3 triệu USD bồi thường thiệt hại thực tế (Compensatory damages) và 3 triệu USD bồi thường trừng phạt (Punitive damages) cho nạn nhân.
Đơn vị đại diện nguyên đơn vụ kiện dẫn lời bồi thẩm đoàn nhận định, cả Meta lẫn YouTube đều bất cẩn trong thiết kế, vận hành nền tảng, gây tổn hại người dùng. Nguồn: Social Media Victims Law Center
Social Media Victims Law Center - Đơn vị đại diện nguyên đơn, thường đăng tải thông cáo báo chí kèm bản sao phán quyết ngày 25/3 dẫn lời bồi thẩm đoàn nhận định: cả Meta lẫn YouTube đều bất cẩn trong thiết kế, vận hành nền tảng, gây tổn hại người dùng. Toà án đánh giá, hai công ty dường như đã biết những tác động tiêu cực đối với trẻ vị thành niên, song không phát đi cảnh báo đầy đủ. Về tỷ lệ bồi thường, Meta phải chịu bồi thường 70% trách nhiệm, riêng YouTube chỉ chịu 30%.
Đáp lại, phía Meta nói không đồng ý trước phán quyết. Hãng tuyên bố kháng cáo, cho rằng sức khỏe tâm lý thanh thiếu niên là vấn đề phức tạp, không thể quy chụp một ứng dụng duy nhất. Phía bị đơn lập luận, vấn đề tâm còn liên quan yếu tố gia đình, học tập, cá nhân. Đại diện Google - chủ sở hữu Youtube cũng nhận định, phán quyết chưa phản ánh chính xác, cam đoan nền tảng phát video Youtube hoạt động vô cùng có trách nhiệm.
Phán quyết nhiều khả năng sẽ mở đường cho hàng nghìn vụ kiện khác nhằm vào các công ty công nghệ. Nguồn: pexels.com
Tuy nhiên, một số chuyên gia tâm lý do CBS ngày 25/3 khảo sát đánh giá, hoạt động trên mạng xã hội có ảnh hưởng đáng kể đến cảm xúc nguyên đơn. Đồng thời, giới quan sát nhận định, phán quyết nhiều khả năng sẽ mở đường cho hàng nghìn vụ kiện khác nhằm vào các công ty công nghệ.
Danny Tran